న్యూఢిల్లీ: ఏమీ తినకపోయినా బ్లడ్ షుగర్ లెవెల్స్ పెరగడం చాలామందికి ఆందోళన కలిగిస్తుంటుంది. అయితే రక్తంలో గ్లూకోజ్ స్థాయిలు కేవలం మనం తీసుకునే ఆహారంపై మాత్రమే ఆధారపడి ఉండవని, శరీరం లోపల కాలేయం గ్లూకోజ్ను విడుదల చేయడం, హార్మోన్ల మార్పులు, ఒత్తిడి మరియు ఇతర శారీరక పరిస్థితులు దీనిని ప్రభావితం చేస్తాయని ఎండోక్రైనాలజీ నిపుణులు వెల్లడించారు.
ఆహారం తీసుకోకపోయినా షుగర్ పెరగడానికి ప్రధాన కారణాలు:
డాన్ ఫెనామినా (Dawn Phenomenon): ఉదయం పూట మేల్కొనే సమయానికి శరీరం కార్టిసాల్, గ్రోత్ హార్మోన్లను సహజంగానే ఉత్పత్తి చేస్తుంది. ఈ హార్మోన్ల మార్పులు కాలేయాన్ని ప్రేరేపించి గ్లూకోజ్ను విడుదల చేసేలా చేస్తాయి. మధుమేహం లేదా ఇన్సులిన్ రెసిస్టెన్స్ ఉన్నవారిలో ఇన్సులిన్ తగినంత పనిచేయకపోవడం వల్ల ఉదయం పూట రక్తంలో చక్కెర స్థాయిలు ఎక్కువగా నమోదవుతాయి.
మానసిక లేదా శారీరక ఒత్తిడి: ఆందోళన, భయం లేదా తీవ్రమైన ఒత్తిడికి గురైనప్పుడు శరీరంలో అడ్రినలిన్, కార్టిసాల్ వంటి హార్మోన్లు విడుదలవుతాయి. ఇవి నిల్వ ఉన్న గ్లూకోజ్ను రక్తప్రవాహంలోకి విడుదల చేసేలా కాలేయాన్ని ప్రేరేపిస్తాయి. దీనివల్ల డయాబెటిస్ ఉన్నవారిలో షుగర్ లెవెల్స్ హెచ్చుతగ్గులకు గురవుతాయి.
అనారోగ్యాలు మరియు ఇన్ఫెక్షన్లు: జలుబు, జ్వరం లేదా ఏదైనా ఇన్ఫెక్షన్ సోకినప్పుడు శరీరం ఒత్తిడికి గురై గ్లూకోజ్ ఉత్పత్తిని పెంచే హార్మోట్లను విడుదల చేస్తుంది. ఈ సమయంలో సాధారణం కంటే తక్కువ ఆహారం తీసుకున్నప్పటికీ, ఇన్సులిన్ ప్రభావం తగ్గడం వల్ల బ్లడ్ షుగర్ నియంత్రణ కష్టమవుతుంది.
తీవ్రమైన వ్యాయామం: సాధారణ శారీరక శ్రమ ఇన్సులిన్ సెన్సిటివిటీని మెరుగుపరిచినా.. స్ప్రింటింగ్, బరువైన బరువులు ఎత్తడం వంటి అత్యంత తీవ్రమైన వ్యాయామాలు అడ్రినలిన్ను విడుదల చేస్తాయి. దీనివల్ల కాలేయం గ్లూకోజ్ను విడుదల చేసి, వ్యాయామ సమయంలో తాత్కాలికంగా షుగర్ లెవెల్స్ పెరిగేలా చేస్తుంది.
నిర్జలీకరణం (Dehydration): శరీరంలో నీటి శాతం తగ్గిపోవడం వల్ల రక్తంలో గ్లూకోజ్ సాంద్రత పెరుగుతుంది. అనారోగ్య సమయాల్లో లేదా వేసవిలో తగినంత నీరు తీసుకోకపోతే ఈ సమస్య తలెత్తి షుగర్ రీడింగ్లపై ప్రభావం చూపుతుంది.
కొన్ని రకాల మందుల ప్రభావం: స్టెరాయిడ్ మందులు మరియు కొన్ని నిర్దిష్ట ఔషధాలు రక్తంలో చక్కెర స్థాయిలను పెంచే అవకాశం ఉంది. ఎలాంటి వైద్య మందులు వాడుతున్నప్పుడు షుగర్ లెవెల్స్లో మార్పులు కనిపిస్తే స్వయంగా మందులు ఆపకుండా వైద్యులను సంప్రదించాలి.
హార్మోన్ల మార్పులు: నెలసరి సమయాల్లో వచ్చే హార్మోన్ల మార్పులు మరియు నిద్రలేమి వంటి సమస్యలు కూడా ఇన్సులిన్ సున్నితత్వాన్ని ప్రభావితం చేసి రక్తంలో గ్లూకోజ్ మారుతుండటానికి కారణమవుతాయి.
వైద్య సహాయం ఎప్పుడు తీసుకోవాలి?
అప్పుడప్పుడు ఒక్కసారి షుగర్ లెవెల్స్ ఎక్కువగా రావడం వల్ల డయాబెటిస్ ఉన్నట్లు నిర్ధారించలేం. అయితే తరచుగా షుగర్ ఎక్కువగా ఉండటం, విపరీతమైన దాహం, తరచుగా మూత్ర విసర్జన, వివరించలేని బరువు తగ్గడం లేదా బలహీనత వంటి లక్షణాలు కనిపిస్తే మాత్రం వెంటనే వైద్యులను సంప్రదించి తగిన పరీక్షలు చేయించుకోవడం అవసరం.
General Disclaimer
గమనిక: ఈ వార్తా కథనం సాధారణ ఆరోగ్య అవగాహన మరియు వైద్య నిపుణుల సూచనల ఆధారంగా ప్రచురించబడింది. ఏవైనా ఆరోగ్య సమస్యలు లేదా లక్షణాలు తీవ్రంగా ఉంటే వెంటనే అర్హత కలిగిన వైద్యులను సంప్రదించి తగిన చికిత్స తీసుకోవడం ఎంతో ముఖ్యం.
